De Hoogstraat werd in 1363 nog de Hoogpoort genoemd. Samen met de parallel lopende Nederstraat is de Hoogstraat één van de oudste straten van Oudenaarde. Het Kruis- en het Pompstraatje verbinden de beide straten.

Op de W-zijde van de Hoogstraat hadden we vroeger talrijke patriciërshuizen, herbergen en brouwerijen, het kasselrijhuis, alsook het klooster van de grauwzusters. Het klooster met kapel werd in 1783 opgeheven en daarna gesloopt. De vrijgekomen gronden werden verkocht voor de bouw van grote burgerhuizen.
In 1820 werd de straat gekasseid. Momenteel is de W-zijde voornamelijk ingenomen door schoolgemeenschappen.
De tuinen van deze gebouwen reiken allen tot aan de vroegere stadsgracht.

Een opvallend gebouw is o.m. het Hotel Restaurant De Zalm dat teruggaat tot de 15de eeuw. Hier werd een zandstenen reliëf uit de 15de eeuw teruggevonden in gotische stijl dat de geseling en kruisiging van Christus voorstelt. Vermoedelijk is dit afkomstig van het vroeger grauwzusterklooster. De gevel is 19de eeuws.

De herenhuizen die in de plaats kwamen van het klooster van de grauwzusters, werden vanaf 1848 geleidelijk aangekocht door de zusters bernardinnen van het hospitaal, teneinde er een school op te richten. In 1918 werd de school uitgebreid met een lagere en middelbare school alsook een beroepsschool (“het Kloosterke”). De diverse huizen werden omgevormd tot schoolgebouwen.

Het meest opvallende gebouw is het voormalige kasselrijhuis, momenteel het St-Bernarduscollege. Het werd opgetrokken in verschillende bouwfasen.
Oorspronkelijk was er een herenwoning uit de tweede helft van de 16de eeuw van de heer van Mullem. Het huis werd in 1603 verhuurd aan de hoogpointers van de kasselrij van Oudenaarde als vergaderzaal. Het kasselrijbestuur trad op als vertegenwoordiger van het centraal gezag en moest toezien op de uitvoering van de wetten en op de inning van de belastingen op het platteland.

Het gebouw werd aangekocht door het kasselrijbestuur in 1611. Het gebouw werd aangepast met de bouw van een achterhuis met bakoven, brouwerij en stal. De voorgevel werd ook veranderd.
In 1696 werd de aanpalende brouwerij De Catte gekocht. Het pand werd vernieuwd en voorzien van een nieuwe voorgevel in Louis XIV-stijl (1702).
In 1729-33 werd het kasselrijhuis opnieuw uitgebreid met de aankoop van de aanpalende brouwerij de Fonteyne met een aansluitende bijna identieke gevel met koetspoort.
In de loop van de 18de eeuw werd het interieur rijkelijk aangekleed met o.m. rococostukwerk en werd een trappenhuis met monumentale trap gebouwd.
De kasselrijbesturen werden door de Fransen afgeschaft.
De benedenverdieping werd nadien als correctionele rechtbank en arrondissementscommissariaat gebruikt. De bovenverdieping was tot rond 1844 een hotel. De postkoetsen van Gent kwamen hier aan.
In 1851 werd het complex aangekocht door de priestercongregatie van O-L-Vrouw van Dendermonde om er een school in onder te brengen. In 1860 werd de school erkend als bisschoppelijk college.
In 1906 werden de schoolgebouwen uitgebreid tot aan het vroeger Molenstraatje met o.m. een feestzaal en slaapzaal. De voorgevel was geïnspireerd op de vleugels van 1699 en 1729. Door deze creatie ontstond een geheel nieuwe gevelcompositie, die tot op vandaag bewaard bleef.

Op de O-zijde van de Hoogstraat en ten noorden van het Pompstraatje heeft vroeger tot in de 17de eeuw nog een kapel gestaan, nl. de St-Amanduskapel, die de oudste bidplaats van de stad was. In de 14de eeuw werd de lakenhal opgetrokken met hoofdingang aan de Hoogstraat. Tegen de lakenhal stonden huisjes waarvan er in de 20ste eeuw enkele werden afgebroken.

De Nederstraat. Ook hier zijn er tegen de lakenhal aangebouwde huisjes. In deze winkelstraat vinden we huizen terug gaande van de 17de eeuw tot heden. Vaak bezitten deze huizen zeer oude kernen.
Meest in het oog springend is het 17de eeuwse winkelhuisje op de hoek met het Pompstraatje. Het is de laatst bewaard gebleven woning in versteende vakwerkbouw. Het interieur ademt nog de kenmerken uit van een middeleeuws winkelhuis met grote voorkamerwinkel met toegang tot de hoofdstraat.